Artykuł: Uzależnienie od Internetu

Życie w sieci – kiedy cały świat przeniósł się do Internetu

Autor: Anna Hausa – psycholog, psychoterapeuta

Ze względu na obecną sytuację pandemii, ludzie są bardziej odizolowani. Zarówno obowiązki jak i przyjemności, w tym kontakty z innymi ludźmi przeniosły się do Internetu. Korzystamy ze smartfonów, tabletów i komputerów. Płacimy rachunki, rejestrujemy się na szczepienia, pracujemy, uczymy się, kupujemy, gramy, rozmawiamy z rodziną i przyjaciółmi -wszystko to możemy zrobić siedząc przy komputerze. Stan niepewności naszych czasów oraz osłabione relacje społeczne mogą wpływać negatywnie na nastrój i sprzyjać nadużywaniu komputera i Internetu. Może to powodować zatarcie granic i kontroli w wykonywaniu danej czynności czego konsekwencją jest wycofanie z innych aktywności poza komputerem. Znakiem naszych czasów są „nowe media”, które na co dzień są niezwykle pomocne i ułatwiają życie. Jednak część osób uzależnia się czego symptomem są straty i problemy jakich zaczynamy doświadczać nadużywając „sieci”.

Możemy wyróżnić dwa rodzaje uzależnień od nowych mediów:

  • pierwotne – gdzie atrakcyjne i uzależniające są cechy danego medium – usługa, czat, gra, portal społecznościowy, gry sieciowe.

  • wtórne – kiedy korzystanie z sieci jest narzędziem radzenia sobie poprzez unikanie. Pomaga zapomnieć o problemach codziennego życia np. problemów w szkole, pracy w rodzinie itd.

Kiedy pojawia się uzależnienie, osoba, rodzina osoby uzależnionej dotknięta problemem najczęściej wymaga pomocy specjalistycznej (np. psychologa, psychoterapeuty, specjalisty terapii uzależnień, psychoterapeuty rodzinnego).

Przy uzależnieniu pierwotnym celem jest identyfikacja zasobów osoby oraz znalezienie innych atrakcyjnych aktywności i ograniczenie korzystania z sieci.

Przy uzależnieniu wtórnym istotne jest znalezienie przyczyny, źródła problemu w celu zmiany strategii z unikania na rozwiazywanie problemów.

Rodzaje uzależnień w sieci oraz tych które przeniosły się do sieci

Uzależnienia odnoszące się do komputera zostały podzielone przez K. Young na pięć podtypów:

  • erotomanię internetową – przebywanie w sieci w celu znajdowania treści erotycznych bądź pornograficznych;

  • socjomanię internetową – nałogowa potrzeba kontaktów społecznych poprzez Internet;

  • przeciążenie informacyjne – nieprzemożna potrzeba pobierania informacji;

  • uzależnienie od komputera;

  • uzależnienie od sieci internetowej.

Uzależnienia, które przeniosły się do sieci:

  • E – hazard – Patologiczny hazard

  • E – zakupy – zakupoholizm

K. Kaliszewska, uzależnienie od Internetu definiuje jako „dysfunkcjonalny wzorzec elementów poznawczych i zachowań związanych z używaniem Internetu, którego rezultatem jest utrata kontroli nad zachowaniem (czasem i sposobem korzystania z Internetu) oraz znaczące pogorszenie w społecznym, zawodowym lub innym istotnym obszarze funkcjonowania podmiotu”

Objawy (Woronowicz 2009)

  1. Spędzanie czasu w Internecie kosztem innych zainteresowań

  2. Zaniedbywanie obowiązków szkolnych, rodzinnych z powodu aktywności w Internecie

  3. Pojawianie się konfliktów rodzinnych związanych z używaniem Internecie

  4. Kłamstwa dot. czasu spędzonego w Internecie

  5. Podejmowanie prób ograniczenia czasu spędzanego w sieci

  6. Reagowanie rozdrażnieniem lub agresją gdy korzystanie z Internetu jest utrudnione lub niemożliwe.

Jak zadbać o granice i utrzymać kontrolę u siebie i swojego dziecka?

– ogranicz używanie ekranów poza sytuacjami wynikającymi z obowiązków

– wyznacz stanowisko do pracy, pokój w którym używany jest „ekran”, odkładany jest telefon

– nie używaj ekranów 1-2 godziny przed zaśnięciem

– zainstaluj narzędzia kontroli rodzicielskiej na urządzeniu dziecka, które korzysta z ekranów

– podczas nauki zdalnej czy pracy wyłącz wszystkie media społecznościowe i dźwięki powiadomień